W wielu przypadkach orzeczenie może nie zostać wykonane w kraju, w którym zostało wydane. Typowym przykładem jest sytuacja, w której węgierski sąd nakazuje dłużnikowi zapłatę, ale podlegający egzekucji majątek dłużnika znajduje się za granicą i roszczenie musi zostać tam wyegzekwowane. Powszechna jest również sytuacja odwrotna: postępowanie egzekucyjne musi zostać wszczęte na Węgrzech na podstawie zagranicznego orzeczenia.
Sposób wykonywania zagranicznych orzeczeń zależy od źródła prawa mającego zastosowanie w danej sprawie. W pierwszej kolejności należy rozważyć, czy sprawa podlega bezpośrednio stosowanemu rozporządzeniu UE lub konwencji międzynarodowej. Jeśli tak, zasady te określą system egzekucji. Jeśli nie, zastosowanie mają węgierskie przepisy prawa prywatnego międzynarodowego i egzekucji.
Bezpośrednie wdrożenie
Wykonywanie orzeczeń w sprawach cywilnych i handlowych między państwami członkowskimi Unii Europejskiej jest co do zasady regulowane przez rozporządzenie Bruksela Ia. Jedną z najważniejszych innowacji rozporządzenia jest to, że orzeczenie wydane w jednym państwie członkowskim i wykonalne w innym państwie członkowskim może być wykonywane w innym państwie członkowskim bez potrzeby stwierdzania wykonalności.
Oznacza to, że jeśli np. węgierski sąd wyda prawomocne, wykonalne orzeczenie w sprawie roszczenia pieniężnego, a majątek dłużnika znajduje się w Polsce, orzeczenie to może zostać wykonane w Polsce bez odrębnej procedury exequatur. Konkretne działania egzekucyjne są jednak zawsze regulowane przepisami proceduralnymi państwa, w którym dochodzi się egzekucji.
Podobna logika dotyczy europejskiego nakazu zapłaty. Jest to szybki i prosty sposób egzekwowania zaległych roszczeń transgranicznych. Wykonalność europejskiego nakazu zapłaty umożliwia dochodzenie roszczeń w państwie członkowskim, w którym pozwany posiada aktywa nadające się do egzekucji, bez konieczności przeprowadzania specjalnego postępowania w sprawie uznania lub egzekucji.
Należy jednak zauważyć, że rozporządzenie Bruksela Ia nie ma zastosowania do wszystkich rodzajów spraw. W niektórych przypadkach, takich jak zobowiązania alimentacyjne, zastosowanie mają inne przepisy UE. Konieczne jest zatem sprawdzenie w każdym przypadku, które źródło prawne ma zastosowanie do konkretnej decyzji przed wszczęciem egzekucji.
Procedura exequatur
Jeśli żadna unijna lub międzynarodowa zasada zezwalająca na bezpośrednie wykonanie nie ma zastosowania do wykonania orzeczenia zagranicznego, może pojawić się potrzeba krajowego stwierdzenia wykonalności.
To rozwiązanie prawne nazywa się exequatur. Przez exequatur rozumiemy procedurę lub decyzję stwierdzającą wykonalność zagranicznego orzeczenia w kraju. Chodzi o to, aby orzeczenie zagraniczne miało skutek prawny w państwie przyjmującym, umożliwiając wszczęcie postępowania egzekucyjnego.
Należy jednak zauważyć, że nie wszystkie decyzje podjęte poza UE automatycznie podlegają tej samej procedurze. W konwencji międzynarodowej zawartej z danym państwem mogą istnieć szczególne przepisy dotyczące uznawania i wykonywania orzeczeń. Jeśli nie ma takiej zasady, należy zbadać zgodnie z prawem węgierskim, czy orzeczenie zagraniczne może zostać uznane i uznane za wykonalne na Węgrzech.
